Bedrijfsleven en operators moeten samenwerken voor uitdagingen 5G

  • Deel dit artikel:

De noodzaak tot betrouwbaar mobiel breedband voor bedrijfskritieke toepassingen groeit. 5G belooft veel op het gebied van betrouwbaarheid, capaciteit en innovatieve diensten. Er zijn echter ook veel vragen en onduidelijkheden, zoals over de werking van de techniek, de beschikbaar- en betrouwbaarheid ervan, de mogelijkheden die deze techniek ons biedt en de rol van de overheid en die van de operators. BTG is van mening dat dit in dialoog en samenwerking met de markt moet worden vormgegeven.

De impact van digitalisering op samenleving en bedrijfsleven groeit exponentieel. Steeds vaker zijn bedrijfskritieke infrastructuren óf digitale infrastructuren, of door ICT gefaciliteerde infrastructuren. Alles valt of staat met connectiviteit en beschikbaarheid, maar ook veiligheid en capaciteit: technologische innovaties zoals systemen en toepassingen in de cloud, de noodzaak om altijd overal te kunnen communiceren en samenwerken, aansturing van productie- en logistieke processen via IoT-toepassingen, enzovoorts. Bij bedrijfskritieke (digitale) infrastructuren betekent dit dat de connectiviteit betrouwbaar moet zijn en een QoS /uptime moet hebben tot achter de komma.

5G

De belofte van 5G

5G belooft een betrouwbaarheid, capaciteit, snelheid en lage latency die met een technologie zoals WiFi (nog) niet realiseerbaar is. 100 procent uptime bestaat niet, maar 5G komt ver in de buurt, zo wordt voorspeld. Dat biedt nieuwe mogelijkheden, nieuwe diensten, flexibiliteit en veel meer betrouwbaarheid: zowel intern (aansturing van IoT-toepassingen) als richting zakelijke en particuliere klanten. Of het nou gaat om de aansturing van een complex energienetwerk waarop 10.000 zonnepanelen van huishoudens zijn aangesloten of de draadloze hartbewaking op een intensive care-afdeling.

Veel onbekend over 5G

Nationaal en internationaal wordt er geëxperimenteerd en komen er pre-standaard toepassingen, producten en diensten op de markt – of worden aangekondigd. Recente voorbeelden zijn die van Telia, Ericsson en Intel in Tallinn. Twee gebruikerscases met live publieke 5G-omgevingen toonden aan dat:

  • een cruiseschip (de eigen IT-omgeving en de 2.000 passagiers) met afdoende capaciteit kon worden toegerust.
  • een van afstand bestuurbare graafmachine op lastig, gevaarlijk terrein zonder onderbreking van connectiviteit bleef.

Standaarden 5G ontbreken

Hoewel de eerste pre-standaard 5G-netwerken in de VS en Azië actief zijn, is elke netwerkleverancier druk met 5G-toepassingen op basis van eigen of voorlopige standaarden. Zo lanceerde Huawei afgelopen maart een private pre-5G-netwerkomgeving waarin gelicenseerde en ongelicenseerde frequenties gebundeld worden. Verder kwam het recent met een netwerk slicing-toepassing om complexe netwerkinfrastructuren zoals energievoorzieningen betrouwbaarder aan te sturen.

Volledige standaardisering via instanties zoals ETSI, GSMA of 3GPP lijkt niet voor 2023 te verwachten. Iedereen die tot die tijd gebruik wil gaan maken van netwerken, toepassingen of diensten op het gebied van 5G, krijgt te maken met kinderziektes en versnelde afschrijving.

Vragen moeten beantwoord worden

Dat hoeft echter geen reden te zijn om te wachten met 5G-toepassingen tot de netwerken en standaarden volledig uitontwikkeld zijn. Wat telt is dat de vele vragen beantwoord worden.

Zoals: hoe kan 5G voor een bedrijf de processen, mensen en klanten ondersteunen of innovatievermogen vergroten? Wat is de impact van het gebruik van 5G op bijvoorbeeld het draadloos aansturen van logistieke activiteiten in een distributiecentrum?

Maar ook: wat kan het bedrijfsleven verwachten van de overheid? Of van de mobiele operators? Hoe kunnen leveranciers helpen 5G-technologie te vertalen naar de beste oplossing per bedrijf of per toepassing. Is publiek 5G goed genoeg, wanneer is toch een private netwerk nodig?

De rol van de overheid verduidelijken

Eind 2017 zal de definitieve Nota Mobiele Communicatie van het Ministerie van Economische Zaken uitkomen. De concept-Nota leidde tot protest van de mobiele operators, die de uitrol van 5G en de koppositie van Nederland in gevaar zagen komen.

Zo wilde EZ enkele blokken in het 2.100 MHz-spectrum reserveren voor het bedrijfsleven voor innovatieve doeleinden. Daarnaast was er onduidelijkheid over het 700 MHz-spectrum en werd er geklaagd over het ontbreken van de mogelijkheid van inzet van 3,5 GHz-spectrum (vanwege het AIVD/MIVD-grondstation in Burum).

Het is de taak van de overheid om alle belangen van de betrokken stakeholders zorgvuldig af te wegen. Daarnaast zoekt men naar de juiste vorm en condities om deze ontwikkelingen optimaal vorm te geven. BTG is van mening dat de overheid dit proces zorgvuldig vormgeeft. Wel is het van belang dat de overheid hiervoor op korte termijn duidelijke condities formuleert, waardoor zowel het ontwikkelings- als ondernemingsklimaat optimaal wordt bevorderd.

Jan van Alphen

Nog altijd lijkt het erop dat tijdens de frequentieveiling (najaar 2019) geen 3,5 GHz-spectrum beschikbaar komt. Dat is lastig, maar niet onoverkomelijk. Alle operators benadrukken dat 5G in Nederland niet valt of staat met het 3,5 GHz-spectrum. Zij werken gestaag door aan de voorbereiding van 5G, zoals T-Mobile recent toonde met zijn Massive MIMO-testantenne in Amsterdam.

Wel heeft EZ besloten om de toegezegde blokken vergunningsvrij spectrum in de 2.100 MHz-frequentieband alsnog te veilen. Zowel uit de reacties op de concept Nota Mobiele Communicatie als uit onderzoek van Strict blijkt dat vergunningvrij gebruik van de 2100 megahertz band voor bedrijfsspecifieke toepassingen niet als ideale optie wordt gezien.

Goede afspraken nodig

Wat er van de operators verwacht moet worden? Zij zijn en blijven de belangrijkste leveranciers van mobiele connectiviteit, aangevuld met private 3G, 4G en straks 5G-netwerken. Operators zullen meer de samenwerking moeten zoeken met hun klanten, zoals zakelijke grootverbruikers. Dat hoeft niet ten koste te gaan van de koploperspositie van Nederland, samenwerking kan deze positie juist versterken. Hierbij vervullen ook de tussenpartijen, zoals de leveranciers van infrastructuren, een belangrijke rol. Wellicht is het een goede testcase om hier samen met operators op te trekken, om tot goede afspraken met en tussen hen en met overheid te komen én alsnog voldoende frequentie voor bedrijfsinnovatie te behouden.

Uiteindelijk willen MNO’s goede dienstverlening realiseren, tegen optimaal concurrerende condities. Hiervoor is een brede afname benodigd van zowel reguliere als zakelijke consumenten. Het zou goed zijn als de MNO’s hierin de juiste balans kunnen vinden.

Jan van Alphen

Het is belangrijk dat bedrijven niet afwachten, maar zelf de antwoorden zoeken, de dialoog en samenwerking aangaan. BTG faciliteert dit door middel van haar expertgroepen. Pak de regie, zoek samenwerking op, wissel expertise uit. Een voorbeeld is het initiatief van BTG om een werkgroep vanuit zakelijk gebruikersperspectief te laten kijken naar kansen en uitdagingen op 5G-gebied, of de masterclass van BTG en Flash private Networks op 10 oktober.

 

Veel organisaties onderzoeken wat er voor hen straks mogelijk wordt op 5G-gebied. Wellicht is er nog onvoldoende bekend wat de range van toekomstige mogelijkheden is en de wijze waarop organisaties hierin de vertaalslag kunnen maken naar de eigen product- en dienstenomgevingen.

Dialoog en samenwerking van afnemers en markt vormt hiervoor een belangrijke randvoorwaarde. In haar programma faciliteert BTG deze door de organisatie van haar expertgroepen, waarin vraag, aanbod en cocreatie worden gebundeld.

Jan van Alphen

Masterclass Industry 5.G

Op dinsdag 10 oktober aanstaande vindt de Masterclass Industry 5.G plaats in Rotterdam. Kijk in onze agenda voor meer informatie over dit evenement voor eindgebruikers.

 

‹‹ Ga terug naar nieuwsoverzicht
'Unlocking the power of networks'