Verslag themasessie Indoordekking: flexibiliteit op weg naar standaardisatie

  • Deel dit artikel:

Op 7 november vond bij Schiphol Group een bijeenkomst plaats over indoordekking. Waar de sfeer tijdens een vergelijkbare bijeenkomst vorig jaar nog wat ongemakkelijk was, zijn alle partijen inmiddels overtuigd van hun gezamenlijke belangen. Vooral het belang van een breed gedragen standaard werd door veel van de sprekers onderstreept. Tot die standaard er is, is echter flexibiliteit geboden.

BTG themasessie Indoordekking

Strategiegroep indoordekking

Jan van Alphen van BTG opende met een terugblik op de bijeenkomst van anderhalf jaar gelden. Hij ging vooral in op een van de belangrijkste uitkomsten: de instelling van een strategiegroep. Deze besloten werkgroep wil samen met MNO's technische standaarden ontwikkelen voor de koppeling van MNO-netwerken op de infrastructuren van landlords. Het eerste document van de werkgroep komt eraan, wist van Alphen te melden. Het is nadrukkelijk de bedoeling dat dit een groeidocument wordt. Sjoerd Blüm, CIO van de Schiphol Group, ging als tweede spreker in op de digitale transformatie van de luchthaven en de plaats van indoordekking daarin. “Indoordekking is voor ons een randvoorwaarde voor een seamless customer journey.” Peter Anker onderstreepte namens EZ impliciet het grote belang van een markt die gezamenlijk optrekt. “Alleen waar de markt het laat liggen, pakt de overheid het op.”

Eindgebruikers

Het panel van eindgebruikers maakte duidelijk dat ook grootgebruikers verschillen. De wensen van Schiphol zijn anders dan die van retailer Foot Locker. “Schiphol heeft een complexe infrastructuur met vier netwerken van MNO’s en twee netwerken ten behoeve van C2000 en portofonie. Dit maakt indoordekking tot een complex vraagstuk”, vertelde Gerard van der Hoorn. Voor Foot Locker is de wereld iets overzichtelijker, maar ook zij ondervinden problemen. “In 2015 werd ons nieuwe pand opgeleverd”, vertelde Peter van Leeuwen. “Na oplevering was er door de goede gebouwisolatie echter nauwelijks indoordekking. Voor data is WiFi dan een prima oplossing, maar wij doen nog heel veel met spraak.” Koen Miolet, die sprak namens vastgoedeigenaar CBRE, herkende het probleem. “Over tien jaar is dit allemaal opgelost, maar nu leven we in een interbellum waarbij goede thermische isolatie ook zorgt voor radio isolatie.”

BTG themasessie Indoordekking

Solution- en serviceproviders

Daarna was het de beurt aan de solution providers. Otto van den Wijngaard van Koning&Hartman sprak over de wensen van de klant. “Wat wij ervaren is dat klanten niet willen weten welke techniek er wordt gebruikt: zij willen connectiviteit.” Voor naadloze connectiviteit is standaardisatie essentieel. De panelleden waren het eens dat technologie zich heel snel ontwikkelt en dat providers daarop moeten inspringen, maar de klant en zijn wensen zijn leidend. Dat betekent standaardisatie, convergentie en flexibiliteit. Of zoals Bert Leegwater het zei met een verwijzing naar Darwin: “Het is niet de grootste of sterkste die overleeft, maar degene die zich het beste aanpast.”

BTG themasessie Indoordekking

MNO's

Als laatste kwamen drie MNO's aan het woord. Ook zij benadrukten het belang van flexibiliteit en de ontwikkeling van standaarden. Jos Beriere van KPN: “De digitale interface is weerbarstig. De analoge wereld is veel makkelijker maar statisch en slecht manipuleerbaar. KPN wil het liefst end-to-end digitaal, maar je moet op sommige plekken nu nog compromissen sluiten.” Voor T-Mobile is samenwerking om tot standaarden te komen belangrijk. Richard Marijs: “We zijn er nog niet maar we zijn er hard mee aan het werk. Wij hadden ook liever gezien dat het er al was want wij en onze klanten zijn er ook bij gebaat.” Hij stelt dat de complexe technische afwegingen mede een oorzaak vormen voor het feit dat de normering voor standaardisatie voor de dekking van indoornetwerken tijd nemen.

Ook Vodafone onderstreepte, als derde aanwezige MNO, dat voorlopig flexibiliteit noodzakelijk is. Uli Gollub: “De ontwikkelingen volgen elkaar snel op. Nog een paar jaar geleden ging het vrijwel alleen om spraak en we weten niet precies welke eisen er over tien jaar aan onze netwerken worden gesteld. Flexibiliteit is dus belangrijk.” Marijs: “Precies. Uiteindelijk krijg je extreem hoge bandbreedtes met antennes die in niets lijken op de huidige antennes. Dat is technisch al mogelijk, maar in de praktijk zien we de komende vijf jaar vooral LTE-plus.”

Tot slot

Ook tijdens de afsluitende vragenronde kwamen de termen flexibiliteit, convergentie en standaardisatie terug. Vooral dat laatste is dan ook waar BTG zich voor blijft inzetten. Jan van Alphen toonde zich verheugd met de stappen die er gezet zijn en dat er, mede op initiatief van BTG, een constructieve dialoog op gang is gebracht. “We zijn veel meer in dialoog met elkaar dan vorig jaar; directer en transparanter. Je ziet dat het veld verschuift. De complexiteit van de vraagstukken neemt toe. Het is nu van belang dat de keuzes die we maken toekomstbestendig en grensoverschrijdend zijn. Nederland heeft een voorlopersrol en die willen we graag behouden.”

BTG themasessie Indoordekking

Laat uw reactie achter

U moet ingelogd zijn om een post te plaatsen.

‹‹ Ga terug naar nieuwsoverzicht
'Unlocking the power of networks'